Phía bên kia ngọn núi: Vì sao nên đến Yamagata và Yonezawa ngay lúc này
- 投稿日:
- 2026年10月23日
Tokyo, Kyoto, Osaka. Những thành phố nổi tiếng của Nhật Bản lúc nào cũng đông đúc du khách. Nhưng chỉ cần vượt qua những dãy núi bằng tàu Shinkansen, khoảng hai giờ về phía bắc Tokyo, một Nhật Bản rất khác đang chờ đón quý khách.

Yamagata và Yonezawa là những nơi vẫn còn giữ được lối sống truyền thống, thiên nhiên phong phú và những con người ấm áp. Thực ra, vùng đất này đã được nhiều người nước ngoài yêu mến và giới thiệu với thế giới. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ lần theo lời của họ và chia sẻ lý do vì sao Yamagata và Yonezawa đáng để ghé thăm ngay lúc này.
Isabella Bird: “An Asiatic Arcadia” (Miền Arcadia của châu Á)

Năm 1878, nữ du khách người Anh Isabella Bird đã hành trình qua vùng Tohoku, nơi rất ít người nước ngoài từng đặt chân đến. Trong cuốn sách du ký Unbeaten Tracks in Japan (1880), bà gọi đồng bằng Yonezawa, tức vùng Okitama, là “an Asiatic Arcadia” (miền Arcadia của châu Á), một thiên đường nơi hạ giới, và ca ngợi nơi đây là một “Garden of Eden” (Vườn Địa Đàng) thực sự.
Những cánh đồng trĩu nặng lúa và hoa màu, núi non bao quanh, và những con người sống cuộc đời bình yên. Khung cảnh mà Bird từng thấy vẫn còn hiện diện ở vùng nông thôn Okitama cho đến ngày nay.
Bird cũng say mê những thị trấn khác của Yamagata. Bà mô tả Kaminoyama là một thị trấn sạch sẽ với không khí khô ráo, trong lành, và Tendo là một vùng đất vui tươi, dễ chịu như bất kỳ ai cũng mong được thấy.
Uchimura Kanzo: Representative Men of Japan và Uesugi Yozan

Vào thời Minh Trị, nhà tư tưởng Uchimura Kanzo đã viết một cuốn sách bằng tiếng Anh để giới thiệu tinh thần của người Nhật với thế giới. Sách được xuất bản lần đầu năm 1894 với tựa đề Japan and the Japanese, và sau đó vào năm 1908 với tựa đề Representative Men of Japan.
Một trong năm nhân vật được giới thiệu trong cuốn sách này là Uesugi Yozan, lãnh chúa phiên Yonezawa.
Yozan trở thành lãnh chúa khi mới 17 tuổi và đã vực dậy phiên Yonezawa đang lâm vào cảnh nợ nần chồng chất. Bản thân ông sống giản dị, cùng người dân phát triển những ngành nghề mới, và lập nên trường Kojokan để giáo dục mọi người. Câu nói của ông, “Nếu cố gắng, ắt sẽ làm được” (Naseba naru), đến nay vẫn sống trong trái tim người dân Yonezawa.
Người ta kể rằng Tổng thống Hoa Kỳ John F. Kennedy từng nêu tên Uesugi Yozan là người Nhật mà ông kính trọng nhất. Năm 2014, con gái ông, Đại sứ Hoa Kỳ tại Nhật Bản Caroline Kennedy, đã đến thăm Yonezawa và ca ngợi Yozan là một nhà lãnh đạo đã truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ.
Dòng họ Uesugi và Yozan vẫn tiếp nối tại Yonezawa

Vài năm trước, ông Kuninori Uesugi, hậu duệ của dòng họ Uesugi, đã lưu trú tại lữ quán của chúng tôi. Chúng tôi tràn ngập niềm vui và sự xúc động chưa từng có.
Cho đến ngày nay, Yonezawa vẫn được dòng họ Uesugi dõi theo và vẫn tiếp tục học hỏi từ Lãnh chúa Yozan. Tinh thần của ông không chỉ là lịch sử trong sách vở; nó vẫn sống trong cuộc sống thường ngày của người dân thị trấn này.

Edwin O. Reischauer: “The Other Side of the Mountain” (Phía bên kia ngọn núi)

Edwin O. Reischauer, học giả Nhật Bản học của Đại học Harvard, người cũng từng là Đại sứ Hoa Kỳ tại Nhật Bản, đã viết một bài tiểu luận năm 1988 với tựa đề “YAMAGATA – The Other Side of the Mountain”.
Trong đó, ông gọi Yamagata là “a beautiful land, reminiscent of Japan as it used to be” (một vùng đất tươi đẹp, gợi nhớ Nhật Bản ngày xưa), và viết rằng nơi đây “still maintains a healthy balance between man and nature” (vẫn giữ được sự cân bằng lành mạnh giữa con người và thiên nhiên). Ông nhắn nhủ thế giới đừng bỏ qua “the other Japan” (một Nhật Bản khác) như Yamagata, bên ngoài những thành phố lớn như Tokyo và Osaka. (Nguồn: Tỉnh Yamagata)
Quý khách có thể tự mình cảm nhận “phía bên kia ngọn núi” này. Khi đến bằng ô tô hoặc xe buýt cao tốc từ Fukushima, con đường đi qua đường hầm Kuriko dài gần 9 km, nằm sâu dưới lòng núi. Khi ra khỏi đường hầm, một thế giới khác mở ra trước mắt: lòng chảo Okitama rộng lớn, núi non bao quanh, những ngôi làng yên tĩnh và những cánh đồng đổi màu theo mùa.
Vì sao là lúc này?
Khoảng 150 năm đã trôi qua kể từ khi Bird đặt chân đến đây, và gần 40 năm kể từ khi Reischauer viết bài tiểu luận của mình. Nhưng Yamagata mà họ từng ca ngợi vẫn còn đó.
- Nhật Bản đích thực, không có đám đông: Trong khi các điểm tham quan nổi tiếng luôn đông đúc, Yamagata vẫn giữ được nhịp sống địa phương và những khoảnh khắc yên tĩnh.
- Khoảng hai giờ từ Tokyo: “Một Nhật Bản khác” ở phía bên kia những ngọn núi chỉ cách khoảng hai giờ đi tàu Shinkansen.
- Suối nước nóng với 1.200 năm lịch sử: Suối nước nóng Onogawa có lịch sử khoảng 1.200 năm. Quý khách có thể ngâm mình trong nước suối nóng thiên nhiên 100%, chảy tràn liên tục, bao nhiêu ngày tùy thích.
- Cảnh sắc bốn mùa: Tuyết dày vào mùa đông, hoa anh đào vào mùa xuân, đom đóm vào đầu hè và lá đỏ lá vàng vào mùa thu.
- Tinh thần trân trọng con người: Tinh thần “Nếu cố gắng, ắt sẽ làm được” của Uesugi Yozan, cùng sự quan tâm của ông dành cho con người, vẫn sống mãi trong thị trấn và người dân Yonezawa.
Món quà của đất trời theo từng mùa

Okitama, vùng đất mà Isabella Bird gọi là “an Asiatic Arcadia” (miền Arcadia của châu Á), là một kho báu trái cây. Mỗi mùa mang đến những hương vị riêng, chỉ có vào thời điểm đó trong năm, cho các khu chợ và bàn ăn.
- Mùa xuân: Khi tuyết tan, rau rừng núi (sansai) từ trên núi xuống, như kogomi (đọt dương xỉ), taranome (chồi cây tara) và ukogi. Uesugi Yozan đã khuyến khích người dân trồng ukogi làm hàng rào, vì lá của nó có thể ăn được.
- Đầu hè: Nhiều giống anh đào (Satonishiki, Benishuho, Yamagata Beniou, Takasago, Benisayaka, Napoleon, Benitemari, Gassan Nishiki và nhiều loại khác).
- Từ hè sang thu: Nhiều giống nho (Delaware, Shine Muscat, Pione, Kyoho, Takao, Fujiminori, Rosario Bianco, Queen Nina, Black Beet, Sunny Rouge, Niagara, Steuben, Campbell Early và nhiều loại khác). Thị trấn Takahata ở Okitama xuất hàng nho Delaware nhiều nhất Nhật Bản.
- Từ thu sang đông: Nhiều giống táo (Fuji, Tsugaru, Shuyo, Shinano Sweet, Shinano Gold, Akibae, Orin, Jonagold, Kogyoku, Mutsu và nhiều loại khác), lê La France, cùng với akebi, một loại quả dại trên núi.
- Quanh năm: Thịt bò Yonezawa và gạo thơm ngon của Okitama.

Đến với một Nhật Bản khác

Tham quan các danh thắng nổi tiếng là một trong những niềm vui khi du lịch Nhật Bản. Nhưng nếu quý khách muốn gặp gỡ một Nhật Bản đích thực, hãy vượt qua những ngọn núi và ghé thăm Yamagata và Yonezawa.
Trên vùng đất Okitama, nơi Isabella Bird gọi là “an Asiatic Arcadia” (miền Arcadia của châu Á), suối nước nóng Onogawa cùng 1.200 năm lịch sử đang chờ đón quý khách.
Đọc thêm: Thịt bò Yonezawa / Mùa đông ở Yonezawa / Nemuri Toji (Dưỡng sinh bằng giấc ngủ) / Cách đi từ Tokyo đến Yonezawa
Lưu ý: Trang đặt phòng bằng tiếng Anh.